کد خبر : 20807
/ 19:45
نگاهی به نتایج اجتماعی کاهش جمعیت کودکان در کشور

این کوچولوهای کمیاب!

شهرآرا آنلاین: روز سالمند که می‌رسد، نوشتن از واقعیت‌های سالمندان بسیار سخت است؛ چراکه جوانان آنان را درک نکرده‌اند و مجبور به جبهه‌گیری در پشت آمارها یا نقل خاطرات ناخوشایند آنان هستند اما روز جهانی کودک چنین نیست؛ چراکه تمام افراد آن را گذرانده‌اند و با سختی‌ها و مشقت‌ها یا خوشی‌های آن به‌خوبی آشنا هستند.

این کوچولوهای کمیاب!

به گزارش گروه اجتماع شهرآرا آنلاین،همه می‌دانند که یک کودک توان آن را دارد تا بغض‌های گیرکرده در گلو را تبدیل به خنده و شیطنت‌های کودکانه‌اش کرده و زندگی تلخی را شیرین‌تر از عسل کند اما این روزها صدای قهقهه مستانه کودکان کمتر به گوش می‌رسد؛ چراکه امروز آنان کمیاب شده‌اند و خیلی از خانه‌ها خالی از حضور آن‌هاست. افراد امروز جامعه از تک‌فرزندی پا را کمی فراتر گذاشته و به بی‌فرزندی رسیده‌اند. اگر کمی سربچرخانید بدون تردید دستکم یک زوج جوان بدون فرزند را در اطراف خود می‌بینید. زوجی که سال‌ها از ازدواجشان می‌گذرد اما چنان گرفتار و کلافه روزمرگی‌های‌ زندگی شده‌اند که حتی فرصت فکر کردن به داشتن کودک را هم ندارند و با این کارشان ناخواسته آینده مجهولی را برای جامعه‌ رقم می‌زنند.

کاهش چشمگیر رشد جمعیت برپایه سرشماری1390

رئيس مركز آمار ايران با ارائه گزارشی از سرشماری مسکن و نفوس سال90 گفته است: رشد جمعيت طبق اين سرشماری، از 62/1درصد به 29/1درصد كاهش يافته است.

عادل آذر همچنين بیان‌ کرده است: طبق اين سرشماری، جمعيت كشور به سمت ميان‌سالی پيش می‌رود.

در همین زمینه محمدجواد محمودی، رئیس مرکز مطالعات و پژوهش‌های جمعیتی آسیا و اقیانوسیه نیز در یادداشتی در خبرگزاری خبرآنلاین گفته است: در صورتی‌که رشد سالانه جمعیت یک کشور 5‌/‌0درصد در سال باشد، حدود 150سال طول می‌کشد تا جمعیت آن کشور دوبرابر شود. در حال حاضر جمعیت ایران 75میلیون نفر است و اگر رشد سالانه جمعیت ایران 5‌/‌0درصد باشد، 150سال دیگر جمعیت کشور دوبرابر می‌شود. طبق آمارهای موجود، رشد سالانه جمعیت ایران 2‌/‌1درصد در سال است. اگر میزان رشد سالانه جمعیت کشور در همین سطح باقی بماند، جمعیت ایران بعد از حدود 60سال دوبرابر خواهد شد.

تک‌فرزندان از تعامل با دیگران بازمی‌مانند

یک کارشناس امور کودک و نوجوان در این خصوص به خبرنگار ما می‌گوید: وقتی خانواده‌ای یک فرزند می‌آورد، در دوره‌های مختلف، این فرزند از تعامل با اطرافیان بازمی‌ماند. در خانواده‌های گسترده که فرزندان با چندسال اختلاف سنی متولد می‌شوند، شاهد مسئله «سکوسازی» هستیم و کودکان با تجربه‌تر می‌توانند به‌عنوان الگویی برای دیگر فرزندان آن خانواده با بازی‌ها و دعواهایشان زمینه رشد و تعامل با دیگران را فراهم کنند.

دکتر حسین اصغری‌نکاح با بیان اینکه کودکانی که خواهر و برادر ندارند، تعامل با همسالان خود را از دست داده‌اند، بیان می‌کند: گاهی برای حل این مشکل خانواده‌ها تن به سپردن فرزندشان به مهدکودک می‌دهند که باید توجه کرد مهدکودک فضایی امدادی است و جای فضای تربیتی خانواده به عنوان اصیل‌ترین و طبیعی‌ترین نهاد اجتماعی را نمی‌گیرد. حالا اگر خانواده بخواهد در سال‌های ابتدایی رشد کودک تکلیف خود را به دیگر نهادها بسپارد، درواقع بسترهای طبیعی رشد را از دست می‌دهد.

وی با اشاره به اینکه نقش خواهری و برادری تنها مختص سال‌های کودکی نیست، خاطرنشان می‌کند: آن‌ها می‌توانند در آینده نیز در جاهای مختلف از یکدیگر حمایت‌های روانی، اجتماعی و... داشته باشند که عکس این مطلب این فرصت را از آن‌ها می‌گیرد. البته پدر و مادر نیز از داشتن تعامل با چند فرزند محروم می‌شوند.

افزایش سن ازدواج؛ بحرانی برای جامعه

گزارش‌ها‌ و خبرهای بی‌شماری درخصوص افزایش سن ازدواج و دلایل آن در رسانه‌ها منتشر شده و از آن به ‌عنوان تهدیدی جدی یاد شده که اصغری‌نکاح نیز با تأکید بر این موضوع بیان می‌کند: صنعتی شدن جوانان موجب شده میان توانایی‌های اجتماعی و عاطفی و هیجانی آن‌ها فاصله بیفتد و البته خانواده‌ها نیز جوان را برای ازدواج آماده نمی‌کنند.

وی با اشاره به اینکه در گذشته جوان پس از گرفتن دیپلم به سربازی می‌رفت و وقتی بازمی‌گشت، ابتدا به ازدواج فکر می‌کرد بعد به اشتغال و... یادآور می‌شود: اما جوان امروز پس از دیپلم درس می‌خواند و مدرک کارشناسی می‌گیرد و سپس مراحل بعدی را طی می‌کند و گاهی تا مقطع دکترا پیش می‌رود و آنجا تازه به فکر اشتغال می‌افتد و معمولا بن‌بست‌های زندگی از آنجا آغاز می‌شود.

بالا رفتن سن فرزندآوری نگران‌کننده‌تر است

این روان‌شناس با اشاره بعد فرزنددار نشدن زوج‌های جوان آن را مهم‌تر از بالارفتن سن ازدواج ارزیابی می‌کند و می‌گوید: چنین شرایطی که زوجین در چند سال ابتدایی زندگی بچه‌دار نمی‌شوند، موجب می‌شود تا فاصله سنی آنان با فرزندانشان زیاد شود و از طرفی هم دیگر انگیزه و حوصله فرزندداری را نداشته باشند.

وی تغییر نگرش فرهنگی در زمینه بچه‌داری را یک مشکل اساسی می‌داند و اظهار می‌کند: مشکلات اقتصادی یکی از مهم‌ترین دلایل افراد برای بچه‌دار نشدن است و این در صورتی است که معمولاً افرادی که وضعیت بهتری از دیگران دارند نیز دیگر تن به بچه‌دار شدن نمی‌دهند و این در افراد تحصیل‌کرده‌ای که وضعیت مالی خوبی نسبت به دیگران دارند نیز دیده می‌شود.

اصغری‌نکاح ادامه می‌دهد: مشکلی که در این زمینه وجود دارد، در نگرش افراد به بچه‌دارشدن است که معمولا فکر می‌کنند بچه‌دارشدن برابر است با مسئولیت بیشتر، آسایش و لذت کمتر از زندگی که این‌چنین نیست و آن‌ها غافلند که فرزندپروری موجب رشد فرد می‌شود و داشتن فرزندان بیشتر رشد عاطفی، روانی و... را در پی ‌دارد.

قرآن کریم فرزند را یک هبه می‌داند

این کارشناس امور کودک و نوجوان می‌افزاید: اگر مسئولیت انسان بودن، مسلمان بودن و شهروند بودن را پذیرفته‌ایم و می‌خواهیم باقیات‌وصالحات از خود به جای بگذاریم و همچنین برای امنیت روانی، نیازمند خانواده هستیم.

وی ادامه می‌دهد: در قرآن کریم هر کجا نام فرزند آورده شده، از آن به‌عنوان هبه یاد شده است و در سیره و کلام اولیا و اهل‌بیت(ع) هم تقاضای فرزندآوری دیده می‌شود و جالب‌تر اینکه گاه آن‌ها با وجود داشتن چندین فرزند، از خداوند تقاضای فرزندان دیگر می‌کرده‌اند؛ چراکه می‌دانسته‌اند اصل فرزندآوری و تربیت او موجب رشد فرد می‌شود.

اصغری‌نکاح با بیان اینکه امروز توازن جمعیتی دارد به هم می‌خورد، تصریح می‌کند: گاهی مسائل تربیتی را دلیلی بر فرزنددار نشدن بیان می‌کنند که باید دقت داشت چه به لحاظ تربیتی و چه اقتصادی نباید صورت‌مسئله را پاک کرد، بلکه باید به دنبال راهکار بود. البته باید در قوانین حمایتی نیز تجدیدنظرهایی صورت بگیرد.

از فرزندآوری مادران حمایت شود

این روان‌شناس یکی از مهم‌ترین مشکلات در زمینه رشد جمعیت را مربوط به خانواده‌های دو نفره‌ای می‌داند که نفر سوم خیلی دیر به آن‌ها می‌پیوندد و با آمدن فرزند اول، شوق داشتن فرزند دیگر از میان می‌رود و یادآوری می‌کند: امروز باید از مادران به خاطر فرزندآوری حمایت شود و آنان تشویق شوند.

وی با اشاره به نتیجه پژوهش‌های صورت‌گرفته در خصوص فرزندآوری می‌گوید: مادر و پدر شدن موجب رشد و بهبود وضعیت روان‌شناختی و ذهنی افراد می‌شود. طبق نتایج پژوهش‌ها، یک مادر هوش هیجانی بیشتری از دیگرزنان دارد.

بهداشت روانی مادران از دیگر زنان بهتر است

این پژوهشگر با اشاره به انجام تحقیقی بر روی سه گروه مادر، زنانی که مادرخوانده‌اند یا کودکی را به فرزندی پذیرفته‌اند و خانم‌هایی که فرزند ندارند، در شرایطی یکسان بیان می‌کند: طبق نتایج این پژوهش مادران در بهداشت روانی از دو دسته دیگر بهتر هستند و دسته دوم از دسته سوم نیز پیش‌تر است.

وی در پایان، تغییر نگرش در جوانان برای ازدواج، تغییر نگرش فرزنددار شدنِ به‌هنگام زوج‌ها و همچنین تغییر نگرش تکفرزندی به ‌عنوان یک الگوی مناسب را سه راه‌حل خروج از بحران امپراتوران کوچک در خانواده‌ها عنوان می‌کند و خواستار توجه و حمایت بیشتر مسئولان در این زمینه می‌شود.

مجمع خیرین خانه‌سالمندساز!

 امروز روز کودکانی است که در آینده خاله، عمو، دایی و عمه ندارند. کودکانی که از هم‌اکنون محکوم به تنهازیستن شده‌اند و این می‌تواند در آینده نیز نقش بسزایی برای زندگی آن‌ها داشته باشد. کودکان امروز دیگر برای پدر و مادر شدن و داشتن کودکان بیشتر آماده نمی‌شوند. آن‌ها تنهایی اجباری را باید تحمل و در سایه آن عمری زندگی کنند. تعاملات کودک امروز به گفته کارشناسان، سازندگی کودکان دیروز را ندارد و آینده می‌تواند سکوت دهشت‌باری برای جامعه میان‌سال ما باشد. شاید هم باید مجمع خیرین مدرسه‌ساز تبدیل به مجمع خیرین خانه‌‌سالمند‌ساز شوند، اگر امروز جلوی این روند کاهش جمعیت کودک گرفته نشود و کودکان از تنهایی ناخواسته‌ای که آن‌ها را به انزوا می‌برد، خارج نشوند. 

 

اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی