• خانه
  • اقتصادی
  • ٣٠ درصد سبد هزینه های گردشگری در مشهدبه خرید شخصی و سوغات اختصاص دارد
کد خبر : 85115
/ 10:03

٣٠ درصد سبد هزینه های گردشگری در مشهدبه خرید شخصی و سوغات اختصاص دارد

کدام حوزه بیشترین سود مالی را از حضور گردشگران در مشهد می‌برد؟ این سؤالی است که دکتر هادی رفیعی، رئیس آموزشی پژوهشی پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان‌رضوی، با پژوهشی که در سال٩۶ با عنوان «بررسی سبد هزینه‌ای زائرین و گردشگران شهر مشهد» انجام داد، پاسخ آن را می‌دهد.

٣٠ درصد سبد هزینه های گردشگری در مشهدبه خرید شخصی و سوغات اختصاص دارد

سمیرا منشادی: مشهد هرساله میزبان میلیون‌ها زائر و گردشگر از سراسر دنیاست. حمل‌ونقل، اقامت، خورد و خوراک، خرید و... ازجمله هزینه‌هایی است که زائران در طول اقامت‌ خود در مشهد می‌پردازند. اما بیشترین هزینه سفر به مشهد به کدام حوزه اختصاص دارد؟ به عبارت دیگر، کدام حوزه بیشترین سود مالی را از حضور گردشگران در مشهد می‌برد؟ این سؤالی است که دکتر هادی رفیعی، رئیس آموزشی پژوهشی پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان‌رضوی، با پژوهشی که در سال٩۶ با عنوان «بررسی سبد هزینه‌ای زائرین و گردشگران شهر مشهد» انجام داد، پاسخ آن را می‌دهد. او در ابتدا زائران مشهد را به دو دسته داخلی و خارجی تقسیم می‌کند و الگوی هزینه‌کرد هر بخش را متفاوت می‌خواند. ٩٠درصد زائران داخلی به قصد زیارت به مشهد مشرف می‌شوند؛ با‌این‌حال آنان به‌دنبال تفریح، دیدن اماکن تاریخی و خرید نیز هستند. در ادامه نگاهی خواهیم انداخت به سبد هزینه‌کرد زائران در مشهد.
هزینه گردش درمشهد؛ روزانه ١۵٠ هزار تومان
سهم گردش مالی، مهم‌ترین دستاورد اقتصادی حضور گردشگر در هر شهر است. آمارها نشان می‌دهد سالانه حدود ٢۵میلیون زائر (در سال‌٩۶) به مشهد سفر می‌کنند که طول مدت اقامت و ماندگاری آن‌ها بسته به زمان سفر، حدود دو‌و‌نیم تا چهار روز است. بر‌اساس پژوهش سالانه حدود ١۵میلیارد‌تومان گردش مالی در شهر مشهد صورت می‌گیرد؛ یعنی روزانه و به‌طور‌متوسط هر گردشگر ١۵٠هزارتومان در مشهد هزینه می‌کند که این رقم شامل اقامت، خوراکی و آشامیدنی، حمل‌و‌نقل (درون‌شهری و برون‌شهری) خرید شخصی و سوغاتی است.
- خرید شخصی و سوغات؛ ٢٩.۵ درصد
خرید شخصی و سوغاتی، حدود ٣٠درصد از سبد هزینه‌ای گردشگر را به خود اختصاص می‌دهد که حدود ١۵درصد از آن به خرید شخصی و ١۵درصد دیگر به خرید سوغاتی اختصاص دارد. بسیاری از زائران برای سوغات، پوشاک تهیه می‌کنند که این رقم می‌تواند ۴٠ یا ۵٠درصد کل هزینه خرید را به خود اختصاص بدهد که درصد شایان توجهی است.
- سهم تولیدات داخلی از سوغات
حدود ۵٠ تا ۵۵درصد از سوغاتی که توسط زائر خریداری می‌شود، از محصولات داخلی است و بقیه، محصول کشورهای دیگر است. شاید یکی از دلایلی که سبب شده زائر از محصولات داخلی استقبالی نکند، در‌نظر‌نگرفتن سلیقه و ذائقه اوست. به‌عبارت‌ساده‌تر، تولیدکننده داخل عمدتا در تولیدات خود، ذائقه و خواسته گردشگر و زائر را در‌نظر نمی‌گیرد. از سوی دیگر، هنوز تولید سوغات و صنایع دستی ما شکل مناسبی ندارد و با همان شیوه و روش سنتی در‌حال تولید است. نگاهی به ویترین مغازه‌هایی که سوغات ارائه می‌دهند، نشان می‌دهد کالاهای چین، مالزی، تایلند و هند، بیشتر از کالاهای ایرانی و صنایع دستی در‌معرض دید زائر قرار دارد.
- حمل و نقل؛ ٢٨.۵ درصد
حمل‌و‌نقل حدود ٢٩‌درصد از کل هزینه زائران و گردشگران را شامل می‌شود که از این مقدار باید حدود ٢۴درصد را به رفت و برگشت به مشهد و ۵درصد آن را به حمل‌و‌نقل‌ داخلی مانند تاکسی، مترو، خودرو شخصی و‌... اختصاص داد.
- اقامت؛ ٢٠ درصد
آمارها نشان می‌دهد زائران و گردشگرانی که به مشهد می‌آیند ٢٠درصد از پولشان را صرف اقامت‌ می‌کنند. با‌توجه‌به فراهم‌بودن اسکان ارزان‌قیمت در مشهد، به‌ویژه در زمان‌های شلوغی مانند نوروز و تابستان، تمایل زائران به اقامت در این اقامتگاه‌‌هاست تا هتل‌های چندستاره.
- خورد و خوراک؛ ١۶ درصد
خورد و خوراک‌، حدود ١۶‌درصد از سبد هزینه‌ای زائران مشهد را در برمی‌گیرد. خورد و خوراک می‌تواند خرید اقلام و تهیه آن توسط گردشگر یا صرف غذا در رستوران باشد.
- تفریحات؛ ۵ درصد
به‌طور‌متوسط گردشگران فقط ۵درصد برای تفریح در مشهد هزینه می‌کنند، در‌حالی‌که مشهد با ظرفیت‌هایی که دارد، می‌تواند سهم بیشتری از این موضوع به خود اختصاص بدهد. از سوی دیگر، اگر ماندگاری زائر بیشتر شود، بدون شک استفاده از فضای تفریحی، تاریخی و مذهبی نیز افزایش خواهد یافت که نتیجه آن، گردش مالی بیشتر و رونق اقتصادی برای شهر است.
- دیگر موارد؛ یک درصد
یک درصد از این آمار هم به هزینه‌های دیگری مانند مشکلات درمانی، بهداشتی و... اختصاص پیدا می‌کند.
گردشگر مشهد برای شهرداری هزینه‌زاست
در همه شهرهای گردشگری، شهرداری‌ها خدمات مختلفی به مردم شهر و گردشگران ارائه می‌دهند که هزینه خدمات ارائه‌شده به مردم از‌طریق عوارض دریافت می‌شود و هزینه خدمات به گردشگران نیز از راه‌های مختلف مانند ورودی پارک. در مشهد نیز شهرداری برای رفاه زائران و گردشگران بسیار هزینه‌ می‌کند. اما بر‌اساس آمار از صددرصد هزینه‌ای که شهرداری برای گردشگران انجام می‌دهد، فقط حدود ۶٠درصد از هزینه‌ها را دریافت می‌کند و این بدان معناست که شهرداری مشهد در بخش گردشگری، متحمل هزینه‌کرد و سوبسید است.

چرا ماندگاری کم شده است؟
- مطالعات نشان می‌دهد هدف اصلی زائران و گردشگران از مسافرت به مشهد زیارت است، اما نکته حائز اهمیت این است که آن‌ها درکنار زیارت، نیازهایی همچون سیاحت نیز دارند که دریافت‌نکردن پاسخ مناسب به این نیازها باعث کاهش ماندگاری آنان در مشهد شده است. در سال‌های گذشته در‌راستای ماندگاری زائر، سرمایه‌گذاری‌هایی انجام شده، ولی میزان و روند آن با خواسته‌های گردشگر متناسب نبوده است.
- دو ‌سه دهه قبل، زائری که به مشهد سفر می‌کرد، به‌طور متوسط ١٠روز در این شهر می‌ماند. این در‌حالی است که مدت اقامت و ماندگاری مسافر در حال حاضر به چهار روز و کمتر از آن رسیده است.
- باهدف فراهم‌کردن تفریحاتی متناسب با الگوی شهر مذهبی در دیگر شهرهای دنیا کارهایی انجام شده و سرمایه‌گذاری‌هایی صورت گرفته است که ما می‌توانیم تجربه آن‌ها را در شهرمان اجرا کنیم؛ اقداماتی مانند ایجاد پارک‌های آبی که برای زائران جاذبه دارد. 
اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی