کد خبر : 90016
/ 07:35
گفت‌وگوی اختصاصی شهرآرا با پروفسور برونو دی‌نیکلا، عضو آکادمی علوم اتریش

به اتکای «مشهد بزرگ» در تاریختان سفر کنید

پروفسور برونو دی نیکلا، مورخ دوره مغول و پژوهشگر مرکز ایران‌شناسی آکادمی علوم اتریش است.

به اتکای «مشهد بزرگ» در تاریختان سفر کنید

شهرآرا آنلاین - علی صمدی جوان| او اخیرا برای انجام پژوهش‌های مربوط به تاریخ مغول در خراسان و بهره‌مندی از اسناد برجای مانده از آن عصر تاریخی در مرکز پژوهش‌های آستان قدس رضوی، سفری به مشهد داشت. پروفسور دی نیکلا همچنین طی مدت اقامت خود و بنا به دعوت گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد، به عنوان استاد مهمان به تدریس دروس دوره مغول برای دانشجویان تحصیلات تکمیلی پرداخت؛ در این مدت از کتاب پژوهشی او «زنان در ایران عهد مغول» نیز در مراسمی رونمایی شد. دی نیکلا که به زبان فارسی تا اندازه شایان توجهی تسلط دارد از مشهد و پیرامون آن (رادکان و خواف و...) به «مشهد بزرگ» یاد می‌کند و «آستان قدس رضوی» را «تربت قدس» و «گنجینه اسناد برجای مانده از دوره مغول» می‌خواند. هم‌زمان با نخستین سفر این تاریخ‌دان آرژانتینی‌اصل به مشهد، در گفت‌وگویی کوتاه با وی از مشهد و فضای آن پرسیدیم که برآیند آن در ادامه می‌آید:

 

﷯ نخستین بار چه زمانی به کشور و شهر ما سفر کردید؟

این اولین سفرم به ایران نیست اما برای اولین بار است که به مشهد سفر می‌کنم. حدود ١٠ سال پیش برای آموزش زبان فارسی در مؤسسه دهخدا به تهران آمدم و نخستین سفر من به کشور شما شکل گرفت.

 

﷯ طی مدت اقامتتان، مشهد را چگونه شهری ارزیابی کردید؟

این شهر را بسیار دوست داشتم و سفر پرباری را تجربه کردم. مشهد از تهران کوچک‌تر است و به همان اندازه آلودگی هوا و ترافیک آن نیز بسیار کمتر. البته متروی شهر شما را دوست داشتم، زیرا به راحتی به دانشگاه فردوسی رسیدم و این خیلی خوب بود. من دقیقا زمانی به مشهد آمدم که هم‌زمان با ایام فوت (شهادت) امام‌رضا (ع) بود و برای من جالب بود که تمام مردم ایران را در حرم ببینم؛ اتفاقی که ما در اروپا شاهد آن نیستیم. فرصت پژوهش و حضور در آستان قدس رضوی برای من در این ایام بسیار جالب بود و به چیزهای بسیاری دست یافتم.

 

﷯ حمله مغولان چه تأثیری بر جایگاه مشهد از لحاظ تاریخی داشته است؟

برای مشهد و تاریخ آن، یورش مغولان بسیار اثرگذار بود؛ زیرا تا پیش از این حمله، شهرهای مهم خراسان فقط توس و نیشابور بودند و با ویرانی این ٢شهر، مشهد جایگاه مهمی یافت. در دوران تیموریان نیز به این اهمیت و جایگاه افزوده شد و با صرف هزینه‌های بسیارِ آن حکومت برای تربت قدس (اصطلاحی که دی‌نیکلا برای آستان قدس رضوی به کار می‌برد) و نشان دادن عظمت امام‌رضا (ع)- از جمله اقدامات شخصیت‌هایی مانند گوهرشادآغا- این نقش و هویت برای مشهد ماندگارتر شد.

 

﷯ در کتاب شما گزارش‌هایی از حضور قوم مغول در مشهد دیده می‌شود، این گزارش‌ها چقدر برای معرفی ویژگی‌های گردشگری تاریخی این شهر به اروپاییان مفید است؟

بله. در کتاب من در مورد مشهد بزرگ (بخش‌های اطراف توس) گزارش‌های بسیاری وجود دارد، به‌ویژه در ارتباط با حضور مغولان در رادکان. البته گزارش‌های فراوانی نیز در مورد تربت حیدریه در عصر مغول دارم که بی‌ارتباط با مشهد نیست. همین اطلاعات برای شهر شما فرصتی برای گردشگری تاریخی است و شما با اتکا به مناطقی مانند رادکان، خانگاه (بقعه) هارونیه و مانند آن می‌توانید در تاریخ خود سفر کنید. همین‌طور مناطقی از جنوب خراسان همانند خواف که من در کتابم به آن پرداخته بودم اما تجربه دیدن آن را نداشتم؛ در این سفر در این نقاط حضور پیدا کردم و از این حضور لذت بردم و قول می‌دهم تا برای دوستان و همکاران خودم در اروپا تعریف کنم و آن‌ها را نیز به سفر به اینجا دعوت کنم.

 

﷯ از آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی هم بازدید کردید؟

بله من از مجموعه فردوسی بازدید کردم که بسیار جالب بود. فضای سبز خوب، موزه کاربردی، نمای جذاب و توجه مردم برای من بسیار عجیب و دلنشین بود و اگر مردم دنیا بدانند که با چه چیزهای گوناگونی در توس و مشهد مواجه می‌شوند، حتما به اینجا سفر خواهند کرد.

 

﷯ به نظر شما رواج مطالعه تاریخ بین توده مردم برای پیشگیری از فراموشی آن، از چه راه‌هایی به دست خواهد آمد؟

برای اینکه بین مردم شما و تاریختان فاصله ایجاد نشود و یا پژوهشگران فقط مطالعات خشک و بی‌روح نداشته باشند، رسانه‌ها و خبرگزاری‌ها می‌توانند نقش مهمی ایفا کنند. رسانه‌هایی مانند تلویزیون در این مورد نقش حیاتی‌تری دارند و وجودشان بسیار لازم است. شما می‌توانید برای مردم عادی، همایش‌هایی برگزار کنید تا به صورت ابتدایی با تاریخ خود آشنا شوند؛ اتفاقی که برای مردم لندن بسیار شکل می‌گیرد. پس تاریخ را ازطریق مردم و رسانه‌هایتان معرفی کنید. 

 

اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی