کد خبر : 94254
/ 07:09

بن بست بنگاه‌داری

متصدیان دفاتر املاک از کسادی خرید و فروش و بی رونقی در بازار مسکن می گویند

بن بست بنگاه‌داری

شهرآرا آنلاین - سعیده ساجدی‌نیا - روزگاری کاروبارشان سکه بود. بازار مستأجرها داغ بود و خریدار و فروشنده هم زیاد پیدا می‌شد. برای کمیسیون‌ها هم که از همان اول نظارتی نبوده است و برخی‌هایشان هر طور که می‌خواستند، با خریدار، فروشنده، موجر و مستأجر تا می‌کردند. با افزایش قیمت مسکن، قدرت خرید خریداران که به‌طور عمده قشر متوسط و کارمند بودند، کم و کمتر شد. موجرها هم تلاش کردند از این افزایش قیمت بی‌نصیب نمانند و برخی‌ها تا توانستند، اجاره ها را بالا بردند. حالا مدتی است رونق این بازار مثل سابق نیست و صدای خیلی از متصدیان دفاتر املاک درآمده است.«با اصناف» این هفته را به بررسی مشکلات صنف بنگاه‌داران املاک اختصاص داده‌ایم تا از کم‌وکیف معضلات این صنف بیشتر بدانیم.

 

روزگار کساد ملک‌واملاک

«دخل‌وخرجمان با هم نمی‌خواند، حتی هزینه اجاره مغازه را هم نمی‌توانیم دربیاوریم. در این صنف دیگر سودی وجود ندارد. چاره‌ای نداریم؛ یا باید تعطیلش کنیم یا همین روال رو به تعطیلی را ادامه بدهیم.»

این درددل یکی از مشاوران املاک در محدوده بولوار عدل‌خمینی است. او می‌گوید: کار املاک جواب‌گوی هزینه‌های کارگر، تلفن و سایر قبوض و اجاره دفتر نیست. این روزها بازار ما حسابی کساد است و متأسفانه هیچ معامله‌ای انجام نمی‌شود.

به‌گفته آقای خسروی، اغلب افراد ساکن در این منطقه، میزان درآمدشان زیر ۵/١میلیون تومان است و توقع دارند با نرخ‌هایی مانند ١٠میلیون تومان رهن و ۵٠٠هزار تومان اجاره یا ٢٠میلیون تومان رهن و ٣٠٠هزار تومان اجاره، مورد مناسبی پیدا شود، درحالی‌که میانگین اجاره‌بها در اینجا حداقل یک میلیون تومان است و چنین مواردی اصلا در اینجا یافت نمی‌شود. او اضافه می‌کند: با اوضاع فعلی، خیلی از مالک و مستأجرها برای اینکه کمیسیون بنگاه را نپردازند، با هم توافق می‌کنند و همین امر هم حداقل درآمد بنگاه‌ها را کاهش داده است.

 

بی‌تمایلی مالکان به رهن کامل

مختاری، یکی دیگر از مشاوران املاک است که می‌گوید: بیشتر مستأجرها به‌دنبال رهن کامل هستند، اما این روزها کمتر مالکی حاضر می‌شود خانه‌اش را به رهن کامل بدهد؛ به‌ویژه در محدوده بولوار امام‌خمینی(ره) که بیشتر مالکان بازنشسته‌اند و یک خانه دوطبقه دارند و یک واحدش را برای کمک‌هزینه زندگی اجاره می‌دهند.

او می گوید: طبیعی است که وقتی دو طرف برای اجاره یا رهن مسکن با یکدیگر تفاهم نداشته باشند، بطور مستقیم ما هم متضرر می شویم زیرا کار به توافق نهایی، تنظیم قولنامه و دریافت کمیسیون نیز نمی رسد.

وی ادامه می‌دهد: این گروه حتی حاضر نیستند برای کاهش اجاره‌، مثلا ۵میلیون تومان به رهن خانه اضافه کنند؛ البته در مواقع خاص پیش می‌آید که فردی، ملکی را خریده و برای بخشی از پول خرید، روی رهن خانه حساب کرده است یا حتی تمایل دارد با پول رهن بالا، خودرو تهیه کند؛ البته این موارد خیلی کم پیش می‌آید.

او می‌افزاید: اجاره همین دفاتر هم گران است و گاهی مجبوریم یک دفتر را چندنفری اجاره و باهم کار کنیم.

 

علت افزایش دفاتر معاملات املاک

مختاری ادامه می‌دهد: پرداخت ٣٠٠ تا ۵٠٠هزار تومان عوارض سالانه به اتحادیه و مبالغ مالیات خیالی که اداره دارایی بدون هیچ حساب‌وکتاب و روند کارشناسی برای مشاوران املاک تعیین می‌کند، مشکل دیگر ماست. خود من از اول سال تابه‌حال، شاید سه‌چهار معامله فروش داشته‌ام، ضمن اینکه موجر و مستأجرها هم خودشان با هم توافق می‌کنند.از وی می‌پرسیم: چرا با وجود مشکلاتی که برشمردید، بازهم بر شمار بنگاه‌های املاک افزوده می‌شود و او در پاسخی تأمل‌برانگیز می‌گوید: وقتی شرکت‌ها و سازمان‌ها دست به اخراج و تعدیل نیرو می‌زنند، درکنار ورود به برخی شغل‌های کاذب یا رانندگی، یکی از گزینه‌های این افراد، دایر کردن دفتر معاملات‌ املاک است.

او می‌افزاید: خیلی از آن‌ها که در این شغل دوام آورده‌اند، حتما کار یا درآمد دیگری هم دارند، والا حضور در این حرفه خیلی هم ماندگار نیست.

 

رونق نسبی معاملات در غرب مشهد

یکی دیگر از مشاوران املاک به اظهارات برخی همکارانش استناد کرده، می‌گوید: شنیده‌ام اوضاع معاملات اعم از خریدوفروش و رهن و اجاره در محدوده بولوارمیثاق، سجادیه و مجیدیه رونق بیشتری دارد. شاید منطقی هم باشد، زیرا خانه‌های این مناطق جدیدالاحداث است و نسبت‌به نقاط دیگر شهر، نرخ پایه کمتری دارد و به همین دلیل مردم قدرت خرید بیشتری دارند. او با انتقاد از برخی طرفین معامله که برای نپرداختن کمیسیون بنگاه، با یکدیگر توافق می کنند، ‌‌‌می‌گوید: این افراد اغلب از حواشی این کار اطلاع ندارند، زیرا معاملات بسیاری با همین شیوه صورت گرفته که در ادامه باعث بروز مشکل شده و طرفین دعوا کارشان به دستگاه قضایی و دادگاه کشیده است، آن‌هم فقط به این دلیل که در این قراردادها قیدوبندها، تبصره‌ها و شروط موردنیاز نوشته نشده است و شاهدی نیز در کار نیست اما وقتی کار را یک متخصص انجام می‌دهد، امکان وقوع چنین اتفاقاتی کمتر است و حتی در این صورت هم جواب‌گوی این اشتباه، مشاور املاکی است که همه زوایای قولنامه را درنظر نگرفته است.

 

مستأجران توان پرداخت ندارند

از مشاور املاک دیگری درباره متعادل کردن شرایط میان موجر و مستأجر پرس‌وجو می‌کنیم و او با بهره‌گیری از تجربه چندین‌ساله خود این‌گونه پاسخ می‌دهد: پیش از این، قیمت‌ها بر روی یک شیب ملایم بالاوپایین می‌شد و تقریبا ثابت بود، از این‌رو امکان ارائه نظر کارشناسی بیشتر فراهم بود اما حالا ‌‌موجران توقع اجاره بیشتری دارند و این درحالی است که افزایش نرخ‌ها طوری بوده که توان پرداخت آن ازسوی مستأجران وجود ندارد.

علی عاطفی اضافه می‌کند: در بسیاری مواقع، وقتی متقاضیان رهن و اجاره مراجعه می‌کنند، خودمان شرمنده می‌شویم که این افراد با وجود جایگاه و منزلت اجتماعی‌شان، توان پرداخت اجاره را ندارند.

وی با تأکید بر اینکه در قراردادها نهایت تلاشمان را می‌کنیم تا معامله به نفع طرفی باشد که توان کمتری دارد، اظهار می‌کند: در اغلب مواقع این افراد مستأجرها هستند، زیرا سطح درآمدها و حقوق‌ آن‌ها نسبت‌به اجاره‌ای که قرار است پرداخت کنند، خیلی پایین است، بنابراین همیشه سفارش مستأجرها را به موجران می‌کنیم.

 

رونق بی‌اعتمادی در بازار مسکن

این مشاور املاک تصریح می‌کند: شاید این روزها بیش از هر زمان دیگری دعا می‌کنم که همه مستأجران آبرومند خانه‌دار شوند، ضمن اینکه دولت باید با یک برنامه فشرده برای نجات مردم از این وضعیت، تدبیری بیندیشد. در‌حال‌حاضر بی‌اعتمادی عجیبی در بازار به‌وجود آمده است و خیلی‌ها هم جرئت ریسک کردن برای خرید یا فروش را ندارند.

«چه زمانی که قیمت‌ها افزایش می‌یابد و به قول معروف بازار تکان می‌خورد و چه زمانی که راکد است، در هر دو حالت برای ما شرایط سختی است، زیرا توازن عرضه و تقاضا به‌هم می‌خورد و حتی بسیاری از معاملات لغو می‌شود؛ چراکه مالکان یعنی فروشندگان حاضر به پذیرش ریسک نیستند و از ترس اینکه مبادا با فروش ملک خود، دیگر نتوانند ملک دیگری را جایگزین کنند، از معامله منصرف می‌شوند.»

 

طمع برخی موجران

این روایت یکی از مشاوران املاک در شرق مشهد است. پیشنهادی که این مشاور در خلال این پرس‌وجو می‌دهد، این است که دولت هرساله براساس تورم بازار، نرخ افزایش اجاره‌بها را تعیین کند تا مالکان طمعکار فرصت سودجویی از ملکشان را پیدا نکنند.‌‌‌‌ او ادامه می‌دهد: وضعیت به‌گونه‌ای است که برخی موجران، خودشان ملکشان را کارشناسی می‌کنند و گوششان هم بدهکار مشاوره تخصصی ما نیست. آن‌ها می‌گویند: «یا با این قیمت اجاره بدهید یا به‌سراغ بنگاه بعدی می‌روم!»

 

٨سال بدون افزایش کمیسیون

در بولوار هاشمیه سری به یکی دیگر از مشاوران املاک می‌زنیم. یکی از آن‌ها، دل پردردی دارد و می‌گوید: هشت سال است که حق کمیسیون مشاوران املاک افزایش پیدا نکرده است و این درحالی است که سایر هزینه‌ها ازجمله اجاره مکان، چندین برابر شده است و نه‌تنها هیچ نوع حمایتی از این صنف نمی‌شود، بلکه همیشه با انتقاد هم روبه‌رو هستیم.

وی ادامه می‌دهد: در جریان انجام یک معامله، وقتی حرف از حساب‌وکتاب و پرداخت حق مشاور به‌میان می‌آید، هم مالک و هم مستأجر یا خریدار تمایلی به پرداخت حق کمیسیون ندارند و تا می‌توانند، برای کمیسیون تعیین‌شده چانه می‌زنند. انگار قرار نیست ما را به رسمیت بشناسند.

 

کاهش ۶٠درصدی معاملات املاک

وی اضافه می‌کند: آمار معاملات نسبت‌به مدت مشابه سال قبل حداقل ۶٠درصد کاهش یافته است و این یعنی هیچ! از صبح تا شب اینجا می‌نشینیم بلکه یک ارباب‌رجوع وارد شود که معلوم هم نیست به قرارداد منجر شود یا نه.او نیز از همراهی نکردن برخی خریداران و فروشنده‌ها و نیز موجرها و مستأجرها گلایه دارد و تصریح می‌کند: با وجود اینکه ممکن است خریدوفروش خوبی صورت گرفته باشد، در زمان پرداخت کمیسیون بنگاه، «ندارم‌ها» شروع می‌شود و خیلی‌ها مایل نیستند هزینه نیم‌درصدی معاملات را به‌عنوان حق کمیسیون پرداخت کنند، این درحالی است که در مقابل، تمام مسئولیت‌های قرارداد با مشاور املاک است.مشاور املاک دیگری نیز با بیان اینکه «در چند ماه گذشته، مالکان، نرخ اجاره‌بها را غیرکارشناسی افزایش داده‌‌اند و مستأجرها هم چاره‌ای جز قبول شرایط ندارند»، تصریح می‌کند: این درحالی است که موجرها به هیچ‌وجه برای نظر کارشناسی ما ارزشی قائل نیستند و همین امر باعث بروز هرج‌ومرج در قیمت‌گذاری‌ها شده و عملا نقش مشاوره‌ای ما از بین رفته است.او ادامه می‌دهد: ما نیز باید هزینه دفتر را بپردازیم و در این میان، همکارانی که دفاترشان را رهن کرده‌اند، شرایط بهتری دارند.

 

تولید نیست، مجبوریم دلالی کنیم

همکار او نیز به مسئله دیگری اشاره می‌کند و می‌گوید: متأسفانه در کشور ما، خیلی‌ها مجبور شده‌اند از مسیر دلالی رزق‌وروزی کسب کنند، زیرا تولید خوابیده است. من خودم کارخانه‌دار و تولیدکننده برند بودم و حداقل ۴٠کارگر زیر دستم نان می‌خوردند اما دو سال پیش همه سرمایه‌ام بر باد رفت و ورشکست شدم.

او می‌گوید: در چنین شرایطی شما باشید، چه می‌کنید؟ دست روی دست می‌گذارید تا افسردگی و خانه‌نشینی به سراغتان بیاید؟ من تنها راه نجاتم را حضور روزانه چند ساعته در این دفتر معاملات املاک می‌دانم. 

 

اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی