• خانه
  • یادداشت
  • جایگاه «معاشرت جمیل» در بیان امام حسن مجتبی علیه‌السلام
کد خبر : 98774
/ 07:08
حجت الاسلام محمدرضا جواهری

جایگاه «معاشرت جمیل» در بیان امام حسن مجتبی علیه‌السلام

جایگاه «معاشرت جمیل» در بیان امام حسن مجتبی علیه‌السلام

شهرآرا آنلاین - معاشرت جمیل در معارف دینی و اخلاق اسلامی چه جایگاهی دارد؟ امام حسن مجتبی(ع) در مواعظ خویش پاسخ این پرسش اخلاقی را داده‌اند. سبط اکبر پیامبر خدا(ص) درباره ارتباط «معاشرت جمیل» با «عقل» فرموده‌اند: رأس‌العقل معاشره الناس بالجمیل (بحارالانوار،ج٧٨،ص١١١)، سر عقل معاشرت جمیل با مردم است.

در این حدیث شریف عقل انسان به بدن دارای سر تشبیه شده است و سر آن معاشرت جمیل با مردم معرفی گردیده است. بدن بی‌سر می‌میرد و دیگر اثری ندارد. انسان بدون معاشرت جمیل نیز بی‌منفعت خواهد شد. در این تبیین مذهبی، ارزش معاشرت زیبا براساس پیوند با عقل نشان داده شده است. در این حدیث «معاشره‌الناس بالجمیل» ترکیب اخلاقی راهنمای فضیلت برتر عقلانی است. «معاشرت» به‌معنای همزیستی و دوستی و آمیزش و رفت‌وآمد و نشست‌وبرخاست و مصاحبت و هم‌نشینی است. «ناس» به‌معنای مردم است و همه انسان‌ها را دربرمی‌گیرد. 

«جمیل» به‌معنای زیبا و باارزش و نیک و احسان و قشنگ و خوب است. رأس‌العقل چیست؟ به حکم این رهنمود الهی، سر خردمندی و خردورزی و خردگرایی و عامل سربلندی و نشان فهم و درک و عقل‌گرایی، برخورد زیبا و رفتار و گفتار نیک و محبت‌آمیز است. معاشرت پیروان اهل‌بیت علیهم‌السلام با همه مردم زیبا و توأم با مهرورزی و خوش‌خویی است. 

بی‌تردید آدمی که در معاشرت و رفت‌وآمد‌ها و نشست‌وبرخاست‌ها با عموم مردم معاشرت جمیل دارد و همه او را به برخورد خوب و پسندیده و زیبا و با احترام و تکریم می‌شناسند، شیعه امام‌حسن مجتبی(ع) است. آدم فاقد معاشرت زیبا، به حکم این حدیث از عقل‌گرایی به دور است؛ چون سر عقل را که معاشرت جمیل است، از دست داده است. بدن بی‌سر و عقل بی‌رأس سودی ندارد. بدبرخوردی و برخورد زشت و ناپسند نشانه بی‌عقلی است؛ زیرا افراد بداخلاق و معاشرت بد از «سر» عقل که معاشرت جمیل است، بی‌بهره‌اند. 

 

عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی

 

کلیدواژه ها
اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی