نسخه پی دی اف

از این زوار کِش فریاد! پدیده‌ای نادر در مشهد جای راهنمای گردشگر را گرفته است

﷯ به هر یک از شهرهای گردشگری جهان که سر بزنید، افرادی را در میادین اصلی شهر، هتل‌ها، فرودگاه‌ها، اماکن گردشگری و... خواهید یافت که کارشان کمک‌کردن به شما در داشتن سفری پربار است. این افراد در کشورهای مختلف با نام‌هایی چون؛ راهنمای گردشگر، راهنمای تور، مدیرتور، مترجم، سرپرست و راهبر تور و... شناخته می‌شوند. در مشهد اما داستان چیز دیگری است. ما متفاوت از همه جای دنیا به پدیده دیگری پر‌و‌بال داده‌ایم که آبروی شهرمان را به بازی گرفته است. در شهر زائرخیز مشهد که سالانه میلیون‌ها نفر به آن رفت‌و آمد دارند، به جای راهنمای گردشگر تا دلتان بخواهد در هر کوی و برزنی می‌توانید زوارکش و راننده ون بیابید.

﷯ راهنماهای گردشگری شهر ما کجایند؟
تقریبا در هیچ‌یک از هتل‌های مشهد راهنماها گردشگری حضور ندارند، به آرامگاه فردوسی، هارونیه، آرامگاه نادری و سایر مکان‌های گردشگری شهر هم که سر بزنید، خبری از راهنما نیست. زائران می‌آیند به آقا عرض ارادت می‌کنند و بی‌آنکه با سایر نقاط گردشگری شهر آشنا شوند می‌روند، خیلی حوصله داشته باشند سری هم به طرقبه و شاندیز می‌زنند و شکمی از عزا درمی‌آورند. آن‌ها اصلا نمی‌دانند که بقیه روزهایشان را در مشهد چگونه سر کنند؟ جایی بلد نیستند و کسی هم نیست که آن‌ها را راهنمایی کند. رفتار زوارکش‌ها هم بیشتر آن‌ها را می‌ترساند تا اینکه ترغیبشان کند به دیدار از جاذبه‌های گردشگری مشهد.

﷯ بازار کساد راهنماها
انجمن راهنماها و گردشگران سال‌هاست که در مشهد فعالیت می‌کند، اما با چراغ خاموش. این انجمن ١١٠عضو دارد که نزدیک به ٣٠نفر از آن‌ها به زبان‌های اسپانیایی، عربی، انگلیسی، فرانسوی، چینی، ایتالیایی و... مسلط هستند. اما این راهنماها کجا هستند؟ اگر با یکی از آن‌ها هم‌کلام شوید خواهد گفت گره کار کجاست. تقریبا همه، آن‌ها را بازی می‌دهند و هیچ‌کس به بازی نمی‌گیردشان!

﷯ همه هستند و نیستند
راهنماها با آن که در همه فصل‌ها و شرایط آماده ارائه خدمات هستند اما حضور پررنگی در شهر ندارند. خودشان عوامل مختلفی را دخیل در این کار می‌دانند. که در زیراشاره می‌کنیم،

﷯ راه‌بلدها به جای راهنماها: رانندگان مشهدی خودشان را یک پا راهنما می‌دانند و گردشگر را به مکان‌های تفریحی می‌برند. اما نه اطلاعات تاریخی دارند و نه اصلا اصول راهنما بودن رامی دانند. آن‌ها تنها راه بلدند نه راهنما.

﷯ نهادهایی که خودشان را راهنما می‌دانند: این روزها اداره‌ها و سازمان‌های مختلف وارد عرصه شده‌اند و با تکیه بر اطلاعات آماتوری‌شان تور برگزار می‌کنند. این گروه هم، گاه نه بیان مناسب دارند، نه اطلاعات کافی و نه اصلا سواد این کار را، بنابراین نمی‌توانند آن‌طور که شایسته است گردشگر را به خرید صنایع‌دستی و یا حتی امتحان‌کردن خوراکی‌های جدید ترغیب کنند.

﷯ آژانس‌هایی که خودشان را رقیب می‌دانند نه همکار: متأسفانه آژانس‌های مسافرتی مشهد به جای اینکه راهنماهای گردشگری را همکار خود بدانند و به آن‌ها اجازه دهند در هتل‌ها مشغول به کار شوند و گردشگران را برای دیدار از جاذبه‌های شهر ترغیب کنند، آن‌ها را رقیب می‌دانند و با شیوه‌‌های مختلف تلاش دارند تا آن‌ها ‌را از صحنه خارج‌کنند.

﷯ بی‌مکانی راهنماهای گردشگری: راهنماهای گردشگری مشهد جز ایام پر مسافر مانند نوروز و تابستان، هیچ جای مشخصی در شهر ندارند تا حتی گردشگر بتواند به صورت شخصی به آن‌ها مراجعه کند. در بقعه هارونیه، آرامگاه فردوسی و هیچ‌یک از مکان‌های گردشگری شهر کسی نیست برای گردشگر از جاذبه‌ مکان‌ها بگوید. بنابراین گردشگر تنها با یک ساختمان بی‌روح مواجه است.

﷯ با راهنماهای شهرمان مهربان‌تر باشیم
شهرداری به عنوان مدیر شهر و میراث فرهنگی به عنوان متولی راهنمایان گردشگری باید قدری مهربانانه‌تر با راهنمایان گردشگری شهرمان برخورد کنند و طرح‌هایی برای فعال شدن آنان در شهر پیاده کنند. چرا که تنها راه نجات وضعیت گردشگری شهرمان به همین امروابسطه است. مادامی که این دو نهاد بزرگ با راهنمایان گردشگری بیگانه باشند نمی‌توان از دیگران انتظار داشت. اگر شهرداری بی‌توجه به راهنماهای گردشگری تور بگذارد و میراث فرهنگی نیز در تقسیم‌بندی‌های خود جایی برای آنان در نظر نگیرد، چطور می‌توان انتظار داشت گردشگر راهنمای شهر را بشناسد؟

﷯ چگونه راهنما شویم؟
انجمن راهنمایان گردشگری زیر نظر اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فعالیت می‌کنند. برای ورود به این حرفه باید حداقل مدرک کارشناسی داشته باشید، به یک زبان زنده دنیا مسلط باشید، سفر کرده باشید و اطلاعات کافی از شهر یا کشور داشته باشید. مرحله بعد ثبت‌نام در کلاس‌هایی است که مؤسسه‌های زیر‌نظر اداره میراث فرهنگی برگزار می‌کنند. این دوره‌ها شش‌ماهه است و آموزش‌هایی درباره راهنمایی تور ارائه می‌دهند. این کلاس‌ها با برنامه‌های آموزشی برای طبیعت‌گردی، ایران‌گردی و...برای علاقه‌مندان برگزار می‌شوند، تنها کافی است برای به‌دست‌آوردن اطلاعات بیشتر با یکی از این مؤسسه‌ها تماس بگیرید. بعد از این دوره شش‌ماهه کارت راهنمای گردشگر برای فرد صادر می‌شود.
یک راهنمای خوب چگونه است؟
﷯ ظاهر مناسب: این که راهنما بداند برای یک تور شهری، طبیعت‌گردی، مذهبی و... چه لباسی مناسب است بسیار اهمیت دارد. پوشش می‌تواند اطلاعاتی از جمله سطح اقتصادی، سطح آموزشی، موقعیت اجتماعی و ویژگی‌های اخلاقی فرد را به دیگران انتقال بدهد.
﷯ توانایی جسمی: فیزیک مناسب هم از جمله ویژگی‌های فردی راهنما است. فردی که می‌خواهد توری را برگزار کند باید ویژگی‌های متناسب با تور را داشته باشد تا بتواند وظایف خود را حین همراهی تور انجام بدهد. به عنوان مثال فردی که اضافه وزن دارد و چابک نیست به طبع نمی‌تواند راهنمای خوبی برای تور طبیعت‌گردی باشد.
﷯ مسلط به اطلاعات: صحبت از اطلاعات که می‌شود منظورمان، تنها دانش و اطلاعات تاریخی و باستانی نیست. یک راهنما باید به حوزه‌های دیگری مانند اقتصاد، سیاست، فرهنگ، مذهب و... هم آشنایی داشته باشد تا اگر گردشگر از او پرسشی کرد بتواند اطلاعات درستی را در اختیارش قرار بدهد.
﷯ مختصر و مفیدگو: درست است که راهنما باید اطلاعات را به گردشگر منتقل کند، اما این گفتن باید به گونه‌ای باشد که برای گردشگر ملال‌آور نباشد. به عبارتی مختصر و مفید صحبت کند و با شیوه‌های مناسب و با توجه به اصول ارتباطات کلامی و غیر‌کلامی مثل توجه به تن‌صدا، مکث‌ها، ارتباطات چشمی مناسب و بیان رسا با مخاطب‌هایش ارتباط برقرار کند.
﷯ روابط عمومی مناسب: برقرار‌کردن ارتباط با گردشگر یکی از ویژگی‌های مهم راهنماهای تور است. فرد راهنما علاوه بر این که باید بتواند ارتباط خوبی با اعضای گروهش برقرار و گردشگر با او احساس راحتی کند در عین‌حال باید ادب را هم در نظر داشته باشد و بتواند مرزهای اخلاقی واجتماعی را رعایت کند.
﷯ خودرأی نباشد: هر چند که باید همه جوانب سفر از قبل برنامه‌ریزی شده باشد، اما باز هم امکان پیش‌آمدن مسائل غیرمترقبه وجود دارد. راهنما باید هم خود روحیه انعطاف‌پذیری داشته و هم قادر باشد دیگران را به انعطاف‌پذیری و صبر متقاعد سازد.
﷯ نقشه‌خوان باشد: شاید در سفری که خودمان می‌رویم بارها بایستیم و آدرس بپرسیم اما یک راهنما باید بهترین راه دسترسی را بداند و از جهت‌یابی اطلاعات کافی داشته باشد.
﷯ تسلط بر یک زبان خارجی: تسلط‌داشتن به زبان‌های متعدد، ویژگی انکار‌ناپذیری است، راهنماهایی که به زبان‌های بیشتری تسلط دارند شانس بیشتری برای کار دارند. اما آنچه مسلم است راهنمای گردشگری باید حداقل به یک زبان خارجی تسلط داشته باشد.

itbaran.ir شرکت داده پردازی باران شرق توس