نسخه پی دی اف

خطر روی طول موج گرما؛ طب سنتی برای پیشگیری از گرمازدگی در این روزهای گرم راهکارهایی ارائه می‌کند

معصومه متین‌نژاد| اگر تجربه پیاده‌روی طولانی‌مدت در روزهای گرم و آفتابی را داشته باشید، احتمالا پس‌از برگشتن به خانه، دچار گرفتگی عضلانی، بی‌حالی، سردرد، ضعف یا علائمی مشابه آن شده‌اید که نشانه‌ای ازگرمازدگی است. مشکلی که ظاهرا خیلی جدی نیست و کمتر پیش می‌آید که ما را نیازمند مداخلات پزشکی کند، اما گاهی همین اتفاق به ظاهر ساده می‌تواند باعث مرگ شود.بروز گرمازدگی در زنان باردار، کودکان و سالمندان در مقایسه با دیگر افراد، خطر بیشتری ایجاد می‌کند و به‌شدت باید مراقب این گروه‌های خاص در روزهای گرم سال مانند همین روزهای پیشِ رو بود؛ یعنی اگر در چنین روزهایی امکان بیشتر‌ماندن این افراد در خانه فراهم نیست، حتما برای پیشگیری از گرمازدگی باید تدابیر خاصی اندیشید. دکتر غلامرضا غیور، متخصص طب‌سنتی و مکمل، درباره علل گرمازدگی و راهکارهای پیشگیری از آن، توضیحات مفصلی می‌دهد که در ادامه، بخشی از آن را با هم می‌خوانیم.
﷯ غذاهایی با طبع تر و سرد مصرف‌ کنید
ما بخش زیادی از انرژی‌های روزانه‌مان را از مصرف غذاها دریافت می‌کنیم؛پس باید مراقب باشیم که چه زمانی، چه چیزی بخوریم. در این روزها که بدن تمایل به گرمی و خشکی بیشتری دارد، طبیعی است که خوردن غذاهای گرم و خشک بیشتر اذیتمان کند. ازاین‌رو مصرف شوری‌ها و تندی‌ها و شیرینی‌جات که مزاج گرمی دارند، حتی از نوع طبیعی آن مانند موز، عسل و کشمش، انجام عملیاتی مانند سرخ‌کردن، بودادن و تفت‌دادن مواد‌ غذایی که باعث خشکی بیشتر در آن‌ها می‌شود، مصرف گوشت قرمز و همچنین پرندگان کوچک‌جثه که طبع گرمی دارند و غذاهای چرب و دیرهضم مانند کله‌پاچه در این روزها باید محدود شود؛ چراکه پوست میل به ازدست‌دادن گرما دارد و بدن باید بتواند این گرما را به‌راحتی به‌سمت لایه‌های بیرونی پوست هدایت کند.
درکل، غذایی که در این فصل استفاده می‌کنیم، باید سبک و زودهضم باشد. خوردن آش با دوغ، رب انار، گشنیز و آلوبخارا، همچنین آب‌دوغ‌خیار که طبع سردی دارند در این روزها هم می‌چسبد و هم مناسب است. استفاده از چاشنی‌هایی مانند لیموعمانی، آب‌غوره، سرکه، عناب و سماق در غذاها هم به تعدیل طبع غذاها و بدن شما در این روزهای گرم کمک خواهد کرد. مصرف سبزیجاتی مانند خیار و کاهو و میوه‌هایی مانند هندوانه و طالبی هم بسیار مفید است. این توصیه‌ها درباره کسانی است که مزاج گرم یا متعادلی دارند، چون سرد‌مزاج‌ها معمولا در این‌روزها مشکل خاصی ندارند و شرایط کاملا بر وفق مرادشان است.
﷯ گرم و خشک‌ها بیشتر درمعرض آسیب‌اند
فصل تابستان از نظر طب سنتی طبع گرم و خشکی دارد؛ ازاین‌رو افرادی هم که مزاج گرم و خشکی دارند، بیش از دیگران در این روزها درمعرض آسیب‌اند. وقتی صحبت از گرمازدگی می‌کنیم، اصلا منظورمان آفتاب‌سوختگی نیست؛ آفتاب‌سوختگی، اتفاقی سطحی است و فقط پوست را درگیر می‌کند، ولی گرمازدگی کل سیستم بدن را مختل خواهد کرد.
پوست خشک و داغ، تنفس کوتاه و سریع، نبض سریع و ضعیف، افزایش دمای بدن تا بیش‌از ۴٠‌درجه، سردرد، گرفتگی عضلات و گشادی مردمک چشم از علائم جسمی معمول در گرمازدگی است که به علائم روحی‌روانی مانند برزبان‌آوردن سخنان بی‌‌ربط، گیجی، رفتارهای پرخاشگرانه، آشفتگی و هیجان، توهم و بی‌حالی، رخوت و بی‌حسی و تشنج منجر می‌شود. گرمازدگی در افراد متناسب‌با مزاجشان و مقاومتی که نسبت‌به گرما دارند، با علائم مختلفی همراه است.
﷯ ماءالشعیر طبی، یک معجون پرخاصیت
اگر برای مقابله با این روزهای گرم، احساس ضعف شدید می‌کنید یا شغلی دارید که مجبورید ساعت‌ها دربرابر نور خورشید و گرمای زیاد بایستید (مشاغلی مانند نانوایی، کارهای ساختمانی یا کشاورزی) توصیه می‌کنیم این معجون را در خانه تهیه و روزانه چندبار میل کنید. این معجون به‌دلیل ارزش غذایی زیادی که دارد، حکم غذا را نیز
خواهد داشت.
۵٠گرم جو پوست‌کنده سالم را با یک لیتر آب مخلوط کنید و بگذارید با حرارت ملایم یک‌ساعت بجوشد تا جوها خوب باز شود. هنگامی‌که مخلوط سرد شد، آن را صاف کنید و برای اینکه طعم بهتری داشته باشد، یک قاشق عسل به آن اضافه کنید و بگذارید خنک شود. این معجون را چندبار در طول روز بنوشید.
﷯ غذاهایی با طبع تر و سرد مصرف‌ کنید
ما بخش زیادی از انرژی‌های روزانه‌مان را از مصرف غذاها دریافت می‌کنیم؛پس باید مراقب باشیم که چه زمانی، چه چیزی بخوریم. در این روزها که بدن تمایل به گرمی و خشکی بیشتری دارد، طبیعی است که خوردن غذاهای گرم و خشک بیشتر اذیتمان کند. ازاین‌رو مصرف شوری‌ها و تندی‌ها و شیرینی‌جات که مزاج گرمی دارند، حتی از نوع طبیعی آن مانند موز، عسل و کشمش، انجام عملیاتی مانند سرخ‌کردن، بودادن و تفت‌دادن مواد‌ غذایی که باعث خشکی بیشتر در آن‌ها می‌شود، مصرف گوشت قرمز و همچنین پرندگان کوچک‌جثه که طبع گرمی دارند و غذاهای چرب و دیرهضم مانند کله‌پاچه در این روزها باید محدود شود؛ چراکه پوست میل به ازدست‌دادن گرما دارد و بدن باید بتواند این گرما را به‌راحتی به‌سمت لایه‌های بیرونی پوست هدایت کند.
درکل، غذایی که در این فصل استفاده می‌کنیم، باید سبک و زودهضم باشد. خوردن آش با دوغ، رب انار، گشنیز و آلوبخارا، همچنین آب‌دوغ‌خیار که طبع سردی دارند در این روزها هم می‌چسبد و هم مناسب است. استفاده از چاشنی‌هایی مانند لیموعمانی، آب‌غوره، سرکه، عناب و سماق در غذاها هم به تعدیل طبع غذاها و بدن شما در این روزهای گرم کمک خواهد کرد. مصرف سبزیجاتی مانند خیار و کاهو و میوه‌هایی مانند هندوانه و طالبی هم بسیار مفید است. این توصیه‌ها درباره کسانی است که مزاج گرم یا متعادلی دارند، چون سرد‌مزاج‌ها معمولا در این‌روزها مشکل خاصی ندارند و شرایط کاملا بر وفق مرادشان است.
نکته‌های به‌ ظاهر کوچک
﷯ فعالیت بدنی و ورزش شدید در تابستان اصلا خوب نیست. بهتر است انجام فعالیت‌های بدنی‌تان را به ابتدای صبح و ساعات پایانی عصر که هوا خُنک‌تر است، موکول کنید.
﷯ اگر فرد گرم‌مزاجی هستید، از خواب عصرانه غافل نشوید و سعی کنید خواب شبانه خوبی هم داشته باشید.
﷯ عرق‌سوز‌شدن در این‌ روزها در افراد گرم‌مزاج و دموی‌مزاج بیشتر اتفاق می‌افتد؛ پس روزانه یک‌بار با آب ولرم دوش بگیرید؛ نه داغ و نه سرد. پُرخوری نکنید و محل سوختگی را هم با روغن‌های حیوانی چرب کنید.
﷯ حجامت و زالودرمانی در این روزها ضرورتی ندارد.
﷯ لباس‌های رنگ روشن، گشاد و با الیاف طبیعی بپوشید. حتما پوشش کاملی داشته باشید و از محافظ‌هایی مانند کلاه و عینک استفاده کنید.
﷯ از قرار‌گرفتن در‌معرض آفتاب در ساعات بسیار گرم (١٠صبح تا ۵بعدازظهر) بپرهیزید و در سایه قدم بزنید.
﷯ برای جلوگیری از آفتاب‌سوختگی از روغن‌هایی مانند کدو، زیتون، نارگیل و گل‌مغربی که خاصیت ضدآفتابی دارند، استفاده کنید. این روغن‌ها می‌توانند مصونیت جزئی دربرابر نورخورشید ایجاد ‌کنند.
﷯ اگر احساس گرمازدگی می‌کنید، سریع از محیط گرم به محیط نسبتا خنک بروید و با یک اسپری پوستتان را مرطوب کنید. در نوشیدن آب هم عجله نکنید و آن را با فاصله و جرعه‌جرعه بنوشید. بهتر است از شربت خاکشیر و تخم‌شربتی در این مواقع بیشتر استفاده کنید.

itbaran.ir شرکت داده پردازی باران شرق توس